IEC 61850

IEC 61850, trafo merkezleri ve enerji sistemlerinde haberleşme için geliştirilmiş uluslararası bir standarttır. Geleneksel protokollerden farklı olarak, yalnızca bir haberleşme protokolü değil aynı zamanda bir veri modelleme standardıdır — cihazların fonksiyonlarını, verilerini ve davranışlarını standart bir yapıda tanımlar.

inSCADA, IEC 61850 standardının MMS (Manufacturing Message Specification) haberleşme katmanını hem Client hem de Server rolünde destekler.

Standart Hakkında

Kullanım Alanları

Trafo merkezleri (primer alan)
Enerji üretim santralleri
Dağıtım otomasyonu
Rüzgar ve güneş enerjisi santralleri
Endüstriyel enerji yönetimi

Temel Avantajlar

Üretici bağımsız: Farklı üreticilerin IED’leri standart veri modeli ile birlikte çalışır
Kendi kendini tanımlayan: SCL dosyası ile cihaz yapılandırması otomatik keşfedilebilir
Nesne yönelimli veri modeli: Fiziksel cihaz fonksiyonları lojik düğümlerle temsil edilir
Yüksek performans: MMS üzerinden hızlı veri erişimi

IEC 61850 Veri Modeli

IEC 61850, fiziksel cihazları hiyerarşik bir lojik yapıyla modeller:

Physical Device (Fiziksel Cihaz — IED)
└── Logical Device (Lojik Cihaz — LD)
    └── Logical Node (Lojik Düğüm — LN)
        └── Data Object (Veri Nesnesi — DO)
            └── Data Attribute (Veri Özniteliği — DA)

Örnek Object Reference: IED1/LLN0.Mod.stVal

IED1 — Fiziksel cihaz
LLN0 — Logical Node (LN0: temel düğüm)
Mod — Data Object (Mode — çalışma modu)
stVal — Data Attribute (status value — durum değeri)

Logical Node Örnekleri

Logical Node	Açıklama
LLN0	Lojik cihaz temel düğümü
LPHD	Fiziksel cihaz bilgisi
XCBR	Kesici (Circuit Breaker)
XSWI	Ayırıcı (Disconnector)
MMXU	Ölçüm birimi (gerilim, akım, güç)
CSWI	Anahtarlama kontrolü
PTOC	Aşırı akım koruma
PDIS	Mesafe koruma

Functional Constraint (FC)

Her Data Attribute bir Functional Constraint ile sınıflandırılır. FC, verinin amacını belirtir:

FC	Açıklama	Kullanım
ST	Status Information	Durum bilgileri okuma
MX	Measurands (Analog Values)	Ölçüm değerleri okuma
CO	Control	Kumanda yazma
SP	Setpoint	Ayar değeri yazma
SE	Setting Group Editable	Ayar grubu düzenleme
CF	Configuration	Yapılandırma bilgileri
DC	Description	Açıklama bilgileri
SG	Setting Group	Ayar grubu
SV	Substitution	Yerine koyma
BL	Blocking	Bloklama
OR	Operate Received	İşlem alındı bilgisi
RP	Unbuffered Reporting	Tamponlanmamış raporlama
BR	Buffered Reporting	Tamponlanmış raporlama
EX	Extended Definition	Genişletilmiş tanım
SR	Service Response	Servis yanıtı / takip

SCL (Substation Configuration Language)

IEC 61850, cihaz yapılandırmasını SCL dosyalarıyla tanımlar. SCL, XML tabanlı bir format olup cihazın tüm lojik yapısını (LD, LN, DO, DA) içerir.

SCL dosya uzantıları:

.icd — IED Capability Description (cihaz yeteneği)
.scd — Substation Configuration Description (tesis yapılandırması)
.cid — Configured IED Description (yapılandırılmış IED)

inSCADA, bağlantı oluşturulurken SCL dosyasını import ederek cihazın veri modelini otomatik olarak keşfeder.

inSCADA Veri Modeli

inSCADA’da IEC 61850 bağlantısı şu hiyerarşide yapılandırılır:

Connection (Bağlantı — IP, port, SCL dosyası)
└── Device (Cihaz — Object Reference ile Logical Device)
    └── Frame (Veri Bloğu — Object Reference ile Logical Node)
        └── Variable (Değişken — Object Reference + FC)

Desteklenen Veri Tipleri

Veri Tipi	Açıklama
Boolean	Tek bit değer
Int8 / UInt8	8-bit tam sayı
Int16 / UInt16	16-bit tam sayı
Int32 / UInt32	32-bit tam sayı
Int64	64-bit tam sayı
Int128	128-bit tam sayı
Float32	32-bit kayan nokta
Float64	64-bit kayan nokta
Visible String	ASCII karakter dizisi
Unicode String	Unicode karakter dizisi
Octet String	Byte dizisi
Timestamp	Zaman damgası
Quality	Kalite bilgisi
Double Bit Pos	Çift bit pozisyon (kesici/ayırıcı durumu)
Check	Kontrol doğrulama
Tap Command	Kademe komutu

Alt Sayfalar

IEC 61850 Client — MMS Client yapılandırması
IEC 61850 Server — MMS Server yapılandırması